Reactie op Miljoenennota 2027

De Economic Board Zuid-Holland ziet in de Miljoenennota 2027 bemoedigende signalen voor het verdienvermogen van onze regio, maar plaatst ook kanttekeningen bij de keuzes die het kabinet maakt om die ambities te financieren. Nederland staat voor de opgave om zijn concurrentiepositie te herstellen in een tijd van geopolitieke spanning en snelle technologische ontwikkeling. Dat vraagt om lef en om langjarige keuzes, niet om beleid dat van jaar op jaar verschuift.

De EBZ is positief over de aangekondigde impuls voor innovatie. Met investeringen gericht op startups, scale-ups en het stimuleren van innovatie binnen bedrijven, en de terugkeer van het Nationaal Groeifonds voor de periode 2027-2031, laat het kabinet zien dat het de urgentie voelt. Zuid-Holland herbergt met onder andere zijn hightech- en life sciencesclusters, kennisinstellingen en groeiende scale-up-ecosysteem precies het type bedrijvigheid dat baat heeft bij deze investeringen. Ook de voorgenomen oprichting van het Nationaal Agentschap voor Disruptieve Innovatie (NADI) en de Nationale Investeringsinstelling (NII) verwelkomen we: dit zijn de instrumenten waarmee Nederland eindelijk kan investeren in doorbraaktechnologie en waarmee kapitaal beschikbaar komt voor bedrijven die nu tussen wal en schip vallen.

Daarnaast zet kabinet op het gebied van onderwijs en onderzoek een broodnodige stap terug naar stabiliteit. Met extra budget voor Onderwijs, Cultuur & Wetenschap worden vooral de bezuinigingen van het vorige kabinet teruggedraaid. Positief is ook het voornemen om vanaf 2028 structureel extra te investeren in hoger onderwijs en onderzoek. Voor Zuid-Holland, met sterke universiteiten en kennisinstellingen als motor achter onze innovatiekracht, is dit een investering die precies op de juiste plek terechtkomt. De Talentstrategie moet samen met regionale publiek-private partners een belangrijk deel worden van de enorme talenttekorten die in Nederland heersen. Het kabinet zet daarmee een eerste stap richting een sterker fundament onder onze kenniseconomie.

“Dit kabinet durft eindelijk door te pakken op innovatie. Met de Nationale Investeringsinstelling, het Groeifonds en een agentschap voor disruptieve innovatie leggen we het fundament onder de economie van morgen. Nu is het zaak om dat fundament overeind te houden.”
Femke Brenninkmeijer, voorzitter Economic Board Zuid-Holland

Ook de aangekondigde aanpassingen in de wetgeving voor het stroomnet is een welkome stap. Momenteel staan duizenden bedrijven in Zuid-Holland op de wachtlijst voor een aansluiting, terwijl bezwaarprocedures uitbreidingen jarenlang vertragen. Dat het kabinet bezwaarprocedures drastisch vereenvoudigt en, na Europese goedkeuring, netuitbreidingen vrijstelt van stikstofvergunningen, kan eindelijk ruimte maken voor de elektrificatie van onze industrie en de groei van bedrijven die nu vastlopen op een vol net.

Tegelijkertijd maakt de EBZ zich zorgen over de prijs die daarvoor wordt betaald. De aangekondigde stijging van de nettarieven met zo’n 20 procent in 2027 komt bovenop jaren van al fors gestegen netkosten voor bedrijven en raakt in het bijzonder energie-intensieve maakindustrie en havenbedrijven die nu al concurreren met landen waar de energierekening lager ligt. Als we niet oppassen, ondermijnt deze rekening het vestigingsklimaat dat we met de andere maatregelen juist proberen te versterken.

Verder is de EBZ verheugd te lezen dat het ministerie van I&W bereikbaarheid ziet als een economische en maatschappelijke prioriteit. Toch zien wij nog niet de gewenste investeringen die horen bij het veiligstellen van een toekomstbestendige economie. Als voorbeeld hiervan zien wij de broodnodige investeringen in de Oude Lijn om de kennis-as van Dordrecht tot Leiden te versterken.

Stabiel en betrouwbaar beleid blijft het allerbelangrijkste. Omdat het kabinet voor deze begroting afhankelijk is van steun van oppositiepartijen in beide Kamers, is nog onzeker welke plannen daadwerkelijk doorgang vinden. Ondernemers, onderzoekers en overheden in onze regio hebben vooral behoefte aan duidelijkheid en continuïteit, juist nu er zoveel op het spel staat.